Two Poems | Joana Preza

Translation from Italian to Albanian by Joana Preza
Translation from Italian to English by Sara Giudice

ENGLISH

I was served

this raggedy gaze

first row

before the peephole

there’s a thin coat

capable of revealing

without having to

look.

Only there I could be incarnated

and the backward ears

plowed the whole Earth

before the flood

it never happened the beginning

it always happens the only one

ever:

the water mends one

of all memories.

ITALIAN

Mi hanno servito

questo sguardo sdrucito

in prima fila

prima dello spioncino

c’è uno strato sottile

capace di svelare

senza dover

guardare.

Lì soltanto mi sono incarnata

e le orecchie tese all’indietro

solcavano tutta la Terra

prima dell’esondazione

non è mai avvenuto l’inizio

avviene ogni volta l’unica

di sempre:

l’acqua ne rammenda una

di tutte le memorie.

ALBANIAN

Më shërbyen

këtë vështrim te shkepur

por nga rrjeshti i pare

përpara vrimës së derës

ekziston një shtresë e hollë

e aftë të sqarojë

pa pasur nevojë

të vështrojm.

Vetëm aty u bëra krejt mish

dhe veshët e mi, të mprehur mbrapsht,

shkulmuan gjithë Tokën

para përmbytjes

fillimi nuk ndodhi kurrë

ndodh çdo herë, i vetmi dhe i perhershëm

i të gjitha kohërave:

uji qëndis të njëjtin

nga të tëra kujtimet.

ENGLISH

I’ll tell you about both

the rivers, about changing shore

interruptedly I’ll tell you things

that resemble you, to speak to you

is to build a ship

without ever being able to get in, only

because of the service question

we had decided

when inside together with

the dark seed each thing

resurrected death. Still

another life, we whispered

I didn’t know the language

the beating of the hearts came to me

of the Earth transfigured

outsmarted, I still didn’t know you

but I carried compassion high,

the nonsense of being able to return among humans.

Lightnings are trampled leaves

to wipe out any desire

of returning, a choice no longer possible.

The first teachers are not the parents

but the impossibility of their hearts

spewed onto the dirt. I listened to the echo

yonder, it was the cornerstone sedimented.

I was already there when they were being born

in the sea from Durres to Brindisi that night

I can’t recall what I dreamed of, I folded the blanket

in four, and each dimension joined

with the absence and presence of God. Those crevices

on the wall, the only accord, there was

every preexisting thing. At every stair

a new conscience, I could not skip them

all, I watched the ones who could

I followed the steps only and I gathered the faces through the phone.

There were only voices at the time, only in the mirror

our eyes were together, and then there was all:

that was the time of the agreeable time

I wouldn’t attack anything that could dissolve. Aunt Bua

would have cut out photographs

practice rituals, all the time she talked with Zot i modh

as I whispered. The saga of the seasons embodied

grandmother, reeled crosses off the tv, she told me about kukulla,

the mirror had carved her into the bed, but she was

always lit upon her face, wrapped in darkness. I wouldn’t know

how giyshi smiled, I knew he wrote about time, that

he walked over Florence, we held the wires of the same

paths and from then on everything repeats itself. But here now

more takes place. Here something from beyond touches me

ITALIAN

Vi racconto di entrambi

i fiumi, del cambio di sponda

a intermittenza vi dico fatti

che vi rassomigliano, parlarvi

è costruire un'imbarcazione

senza poterci mai salire, solo

per la questione del servire

che avevamo deciso così

quando assieme dentro

al seme buio ogni cosa

resuscitava la morte. Ancora

un'altra vita, ci siamo sussurrati

io la lingua non la conoscevo

mi arrivavano i battiti dei cuori

della Terra trasfigurata

raggirata, io ancora non vi conoscevo

ma portavo alta la compassione,

la follia di poter tornare tra gli umani.

I lampi sono le foglie calpestate

spazzare via ogni desiderio

di rientrare, non più possibile la scelta.

I primi maestri non i genitori

ma l'impossibilità dei loro cuori

vomitati sulla terra. Ne ascoltavo l'eco

da laggiù, fu la prima pietra sedimentata.

Già c'ero mentre avveniva la loro nascita

nel mare da Durres a Brindisi quella notte

non ricordo cosa sognavo, piegavo la coperta

in quattro, e ogni dimensione si univa

all'assenza e presenza di Dio. Quelle crepe

addosso al muro, l'unico accordo, lì c'era

ogni cosa preesistente. Ad ogni gradino

una nuova coscienza, non riuscivo a saltarli

tutti assieme, guardavo di continuo chi poteva

seguivo solo i passi e al telefono perdevo i volti.

C'erano solo le voci all'epoca, solo allo specchio

i nostri occhi erano assieme, e allora c'era già tutto:

è stato quello il periodo del tempo bendisposto

non attaccavo nulla che sarebbe sbiadito. Zia Bua

avrebbe poi ritagliato le fotografie

praticato rituali, parlava continuamente con Zot i modh

mentre io gli sussurravo. L'epopea delle stagioni incorporava

la nonna, svolava le croci dalla tv, mi diceva delle kukulla,

a lei lo specchio l'aveva scolpita a letto, ma aveva

di continuo la luce in volto, avvolta dal nero. Non saprei

come sorrideva gjyshi, so che scriveva del tempo, che

ha calpestato Firenze, abbiamo tenuto i fili delle stesse

traiettorie e da allora è tutto un ripetere. Ma qui adesso

altro avviene. Qui qualcosa dall'aldilà mi tocca

ALBANIAN

Do ju tregoj për të dy

lumët, për brigjet që ndryshojnë

herë pas here do ju tregoj për ngjarje

që ju ngjajnë; të flas me ju

është të ndërtoj një varkë

pa pasur mundsi të hipësh në të, vetëm

për hir të shërbimit

që kishim vendosur

kur së bashku brenda

farës së errët gjithçka

ringjallte vdekjen. Akoma

një jetë tjetër, i pëshpëritëm njëri-tjetrit

nuk e dija gjuhën

më arrishin rrahjet e zemrës

të Tokës, e përndritur

e ngatrruar, ende nuk ju njihja

por mbaja lart mëshirën,

çmendurin e mundësisë për t'u kthyer mes njerëzve.

Shkëndijat janë gjethët e shkelura

të fshijmë çdo dëshirë

për t'u kthyer, zgjedhja më nuk është e mundur.

Mësuesit e parë jo prindërit

por pamundësia e zemrave të tyre

të vjellë mbi tokë. Unë dëgjova jehonën

nga aty; qe guri i parë i vendosur.

Isha aty ndërsa ndodhi lindja e tyre

në detin nga Durrësi në Brindisi atë natë

nuk më kujtohet çfarë po ëndërroja, palosja çarçafin

në katërsh, dhe çdo pjesë u perpuqte

me mungesën dhe praninë e Zotit. Ata çarje

në mur, harmonia e vetme, aty shtrihesh

gjithçka që ekzistonte më parë. Me çdo hap

një vetëdijesim i ri, nuk mund t'i kaperçeja

të gjitha njëherësh, vazhdoja të shikoja se kush mundej,

ndiqja vetëm gjurmët dhe në telefon humbisja fytyrat.

Atëherë kishte vetëm zëra, dhe vetëm në pasqyrë

sytë tanë u ndodhshin bashkë, kështuqë gjithçka ishte tashmë aty:

qe periudha e kohës së but

nuk ngjitsha asgjë që do të zbehej. Halla Bua

më vonë do të priste fotografitë

do të kryente rituale, fliste vazhdimisht me Zotin e modh

ndërsa unë i pëshpërija. Epopea e stinëve përfshinte gjyshen;

ajo fluturonte mbrapsht kryqet nga televizori, më tregonte për kukullat,

pasqyra e kishte sgdhendur në shtrat,

por mbandte një dritë të përhershme në fytyrë,

të mbuluar me të zeza. Nuk mund ta dij

se si buzëqeshte Gjyshi; e di që ai shkroi për kohën, që

shkeli Firencen; kemi mbajtur fijet e të njëjtave

trajektore dhe që atëherë gjithçka ka qenë një përsëritje. Por tani këtu

diçka tjetër po ndodh. Këtu diçka nga bota e përtejvarrit më prek

Joana Preza is a visual artist and poet born in Shijak, Albania, in 1995. She trained as an illustrator at the Academy of Fine Arts in Bologna and Florence. Her practice explores a range of artistic languages, with a strong interest in the book in all its forms and manifestations. Her research is primarily rooted in welcoming the invisible forces that orbit around us, investigating practices of spontaneous attention and the possibilities of transformation.
She took part in the “Arimo” Poetry Residency at the Casa degli Artisti in Milan, and is among the poets featured in Milano porto di mare, an anthology published by Specchio Mondadori.

theromereviewlit@gmail.com